1. Ana Sayfa
  2. Teknoloji
  3. Kara Madde Çalışmalarında “En Nadir Olay”a Tanık Olundu

Kara Madde Çalışmalarında “En Nadir Olay”a Tanık Olundu

kara-madde-calismalarinda-en-nadir-olaya-tanik-olundu-Slx21Su6

Kozmosta bulunan kara maddeyi şimdi gözlemlemeyi başaramadık fakat kainatın yapısı üzerindeki büyük tesirini biliyoruz. Bu hususun özelliklerini çözmeye çalışan araştırmacılar, değerli bir gelişmeye imza attı.

Kara unsurun sırrını çözmek için özel olarak hazırlanan bir aygıtta, ksenon 124 (124Xe) izotopunun radyoaktif olarak bozunması gözlemlendi. Bu müşahede sayesinde de kara maddeyi manaya yolunda bu kıymetli atılım gerçekleştirilmiş oldu.

Deneyle ilgili olarak hazırlanan makalenin muharrirlerinden, Rensselaer Politeknik Enstitüsü’nde yardımcı fizik profesörü misyonunu yürüten Ethan Brown, “Bu bozunumu, hareketli haliyle gördük. Bu şimdiye kadar direkt gözlemlenmiş en uzun ve en yavaş gerçekleşen süreç. Yeniden de karanlık husus algılayıcımız, bunu gözlemleyecek kadar hassastı.” tabirini kullandı.

Araştırmayı gerçekleştiren XENON Collaboration isimli grup, XENONIT isimli aracı kullanarak deneyi gerçekleştirdi. Bu araçta tam 1.3 tonluk bir sıvı ksenon tankı bulunuyor ve tank, kozmik ışınlardan korunması gayesiyle İtalya’da yer alıyor. Gran Sasso dağlarının 1500 metre altında yer alan tank böylelikle dış etmenlerden uzak tutuluyor.

Araştırmacılar, ksenona çarpan parçacıkları inceleyerek karanlık maddeyi inceleyebileceklerini umuyorlar. Öte yandan tankın içinden gelen her türlü sinyal de ölçülüyor. Bu sayede araştırmacılar, bir protonun nötrona dönüşümünü gözlemlemeyi başardı. Çift elektron yakalama isimli bu ender olay sonucunda proton, iki elektronu kendi bünyesine katıyor.

Brown, bu ender olayı “nadir bir şeyin öteki bir ender şeyle çarpımı” formunda nitelendiriyor. İki elektronun protona katılmasının akabinde kalan elektronlar da kendilerini tekrar düzenledi. Bunun sebebi ise çekirdeğin en iç katmanındaki elektronların proton tarafından yakalanması gösterildi.

Bu keşif sayesinde ksenon izotopunun direkt gözlemlenmesi ve radyoaktif bozunumunun izlenmesi mümkün hale geldi. Araştırmacılar, bunun daha evvel yaşanmadığını söylüyor.

Fen Fakültesi Dekanı Curt Breneman, mevzuyla ilgili olarak yaptığı açıklamada “Bu keşif, karanlık unsurun temel özellikleriyle ilgili bilgimizin sonlarını genişletecek.” tabirini kullandı.

Yorum Yap

Yorum Yap